ช็อกกลางทัวร์นาเมนต์! ฟีฟ่า ชงบอร์ด IFAB เปลี่ยนกฎ “ดวลจุดโทษ” หวังเพิ่มความแฟร์ก่อนลุยรอบน็อกเอาต์ – BK8
สหพันธ์ฟุตบอลนานาชาติ (ฟีฟ่า) เตรียมสร้างความฮือฮาด้วยการเสนอเปลี่ยนกฎการยิงจุดโทษตัดสิน (Penalty Shoot-out) กลางศึกฟุตบอลโลก โดยหวังปรับลดการโยนเหรียญเสี่ยงทายเหลือเพียงครั้งเดียว เพื่อแก้ปัญหาความเหลื่อมล้ำและเพิ่มความยุติธรรมให้กับทั้งสองทีม ก่อนที่รอบน็อกเอาต์จะเปิดฉากขึ้นในวันอาทิตย์นี้
แหล่งข่าววงในเปิดเผยกับสื่อชื่อดังอย่าง The Times ว่า เจ้าหน้าที่ของฟีฟ่าได้หารือร่วมกับ คณะกรรมการสมาคมฟุตบอลระหว่างประเทศ (IFAB) ซึ่งเป็นหน่วยงานกำหนดกฎกติกาฟุตบอล เพื่อผลักดันการเปลี่ยนแปลงกฎนี้แม้ทัวร์นาเมนต์จะกำลังฟาดแข้งกันอยู่ก็ตาม โดย IFAB จะต้องตัดสินใจให้เด็ดขาดก่อนเกมน็อกเอาต์แมตช์แรกในคืนวันอาทิตย์ หากต้องการให้กฎนี้มีผลบังคับใช้ตลอดทัวร์นาเมนต์ที่เหลือ
???? ปัญหาของกฎปัจจุบัน: รับเคราะห์สองเด้ง
ภายใต้ “กฎกติกาการแข่งขัน” (Laws of the Game) ฉบับปัจจุบัน การดวลจุดโทษจะต้องมีการโยนเหรียญเสี่ยงทายถึง 2 ครั้ง 1. โยนครั้งแรก: เพื่อตัดสินว่าใครจะได้สิทธิ์ยิงก่อน 2. โยนครั้งที่สอง: เพื่อเลือกว่าจะใช้ฝั่งไหนของสนามในการยิง
ปัญหาคือ มีความเป็นไปได้ที่ทีมๆ หนึ่งจะ “แพ้การโยนเหรียญทั้งสองครั้ง” ทำให้คู่แข่งได้เปรียบแบบดับเบิ้ล (ได้ทั้งยิงก่อน และได้ยิงต่อหน้าแฟนบอลของตัวเอง) กรณีศึกษาที่ชัดเจนคือเกม ยูฟ่า แชมเปี้ยนส์ลีก นัดชิงชนะเลิศ ที่ อาร์เซน่อล พ่ายแพ้ให้กับ ปารีส แซงต์-แชร์กแมง ซึ่งเปแอสเชได้สิทธิ์ยิงก่อน แถมยังได้ยิงในฝั่งที่แฟนบอลของพวกเขาอัฒจันทร์อยู่
⚖️ ข้อเสนอใหม่จากฟีฟ่า: โยนครั้งเดียว แบ่งสรรความได้เปรียบ
ฟีฟ่ามองว่ารูปแบบเดิมนั้นสร้างความเสียเปรียบมากเกินไป จึงเสนอให้ปรับมาเป็น การโยนเหรียญเพียงครั้งเดียว โดยมีเงื่อนไขดังนี้:
- ทีมที่ชนะการโยนเหรียญ: จะได้รับสิทธิ์ “เลือกก่อน” ว่าจะรับสิทธิ์ เป็นผู้ยิงก่อน หรือ เป็นผู้เลือกฝั่งประตู
- ทีมที่แพ้การโยนเหรียญ: จะได้รับสิทธิ์ที่เหลือไป
หลายฝ่ายในวงการฟุตบอลมองว่านี่เป็นวิธีที่ยุติธรรมกว่าในการจัดการดวลจุดโทษ แทนที่จะปล่อยให้ทีมใดทีมหนึ่งกวาดความได้เปรียบไปครองแต่เพียงผู้เดียว
ย้อนกลับไปในศึกฟุตบอลโลก 2022 นัดชิงชนะเลิศ ทีมชาติฝรั่งเศสชนะการโยนเหรียญและเลือกยิงก่อน แต่สุดท้ายเป็นทีมชาติอาร์เจนตินาที่คว้าแชมป์จากการดวลจุดโทษในฝั่งสนามที่มีแฟนบอลอเมริกาใต้หนาแน่นกว่า
???? สถิติชี้ชัด “ยิงก่อนได้เปรียบจริงหรือ?”
เรื่องความได้เปรียบของการเป็น “ทีมยิงก่อน” ยังคงเป็นที่ถกเถียงในวงวิชาการ:
- งานวิจัยปี 2023 (โดย ศาสตราจารย์ Steven Brams จาก NYU, Mehmet Ismail จาก King’s College London และ ศาสตราจารย์ Marc Kilgour จาก Wilfrid Laurier University) ระบุว่า มีหลักฐานเชิงประจักษ์ว่าทีมที่ได้สิทธิ์ยิงก่อน มีโอกาสชนะเพิ่มขึ้นสูงถึง 22%
- งานวิจัยปี 2021 (ตีพิมพ์ในวารสาร Games and Economic Behaviour) กลับมองแย้งว่า ความได้เปรียบจากการยิงก่อนนั้นมีอยู่จริง แต่น้อยมากเพียงแค่ 1-2% เท่านั้น
นอกจากข้อเสนอของฟีฟ่าแล้ว ก่อนหน้านี้ เดวิด ดีน อดีตรองประธานสโมสรอาร์เซน่อลและสมาคมฟุตบอลอังกฤษ (FA) เคยเสนอไอเดียสุดโต่งต่อ IFAB ว่า การดวลจุดโทษควรสลับยิงกัน ทั้งสองฝั่งของสนาม แทนที่จะยิงฝั่งเดียว เพื่อขจัดความได้เปรียบเรื่องเสียงเชียร์ให้หมดไปอย่างสิ้นเชิง
บทสรุปของกฎใหม่นี้จะผ่านการอนุมัติทันรอบน็อกเอาต์หรือไม่ แฟนบอลทั่วโลกคงต้องจับตาดูการประกาศจาก IFAB อย่างใกล้ชิดในช่วงสุดสัปดาห์นี้!